احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )

576

دائرة المعارف گياه درمانى ايران

شوند . در چنين مواردى سنگ‌ها به شكل شاخ گوزن ساخته مىشوند و حفره‌ى مركزى كليه را پر مىكنند . به ندرت سنگ‌هاى ادرارى از ماده‌اى به نام سيستين « 1 » ساخته مىشوند . اين ماده به‌طور غير طبيعى در افرادى كه دچار بيمارى ارثى سيستينورى « 2 » هستند ، در ادرارشان ديده مىشود . سنگ‌هاى كليوى همچنين با مصرف بعضى از داروها نيز مثل داروى اينديناوير « 3 » كه براى درمان ايدز به كار مىرود ، ايجاد مىشوند . علايم سنگ‌هاى كليه سنگ‌هاى خيلى كوچك كليه ممكن است بدون اينكه باعث بروز علايمى شوند از طريق ادرار به خارج دفع گردند . سنگ‌هاى بزرگتر و يا قطعات كوچكى از سنگ‌هايى كه از حالب عبور مىكنند ممكن است باعث اسپاسم‌هاى دردناكى شوند . علايم معمولا به‌طور ناگهانى ظاهر شده و ممكن است شامل موارد زير باشند : - دردهاى بسيار شديد و طاقت‌فرسا كه از پشت و كمر شروع شده و به شكم و كشاله‌ى ران كشيده مىشوند و ممكن است در قسمت تناسلى نيز احساس شوند . - تكرّر ادرار كه به صورت دردناك مىباشد . - تهوع و استفراغ و وجود خون در ادرار . ضمنا اگر سنگ كليه از طريق ادرار به بيرون برود ، درد به‌طور ناگهانى از بين مىرود . بااين‌حال اگر يك سنگ در حالب گير كند ممكن است جلوى ادرار را گرفته و باعث ورم كردن كليه شود . نحوه‌ى درمان سنگ‌هاى كليه : اگر سنگ‌ها كوچك باشند اما در كليه باقى بمانند ، ممكن است پزشك فقط به شما توصيه كند كه استراحت كنيد و از داروهاى مسكن استفاده نماييد . مقادير زيادى آب و مايعات بنوشيد تا به دفع سنگ‌ها از طريق ادرار كمك شود . در بعضى موارد سنگ‌هايى كه در قسمت‌هاى پايين حالب گير افتاده‌اند را مىتوان از طريق سيستوسكوپى بيرون آورد . در اين روش يك لوله‌ى دوربين‌دار از طريق بيشابراه وارد مثانه و از آنجا وارد حالب مىشود و بعد از پيدا كردن سنگ در حالب با استفاده از يك فورسپس ( چنگك ) اين سنگ را برداشته و يا خرد مىكنند . اگر سنگى از كليه حركت كند و وارد حالب شود معمولا درد شديدى ايجاد مىكند كه مىتواند چندين ساعت طول بكشد . در چنين مواردى ممكن است لازم شود كه به بيمارستان برويد تا از مسكن‌هاى خيلى قوى استفاده كنيد . در بيمارستان به شما سرم وصل خواهد شد تا از طريق مايعاتى كه وارد بدنتان مىشود حجم ادرارتان افزايش يافته و باعث شود كه سنگ از طريق ادرار به بيرون فرستاده شود . امروزه رايج‌ترين روش درمان سنگ‌هاى كليه روش ليتوتريپسى « 4 » مىباشد . در اين روش با استفاده از امواج قوى ، سنگ‌هاى كليه خرد شده و به صورت پودر درمىآيند كه اين پودر سنگ‌ها به راحتى از طريق ادرار دفع مىشوند . عمل جراحى براى برداشتن سنگ فقط وقتى مورد نياز است كه سنگ كليه خيلى بزرگ باشد . به ندرت يك سنگ شاخ گوزنى به قدرى بزرگ مىشود كه مجبور شويم تمام كليه را با عمل جراحى برداريم . براى پيشگيرى از دوباره ساخته شدن سنگ‌هاى كليه ، علت زمينه‌اى ايجادكننده‌ى اين سنگ‌ها بايد درمان شود . پزشك احتمالا به شما توصيه خواهد كرد كه مدت زيادى روزى حد اقل 2 يا 3 ليتر مايعات بنوشيد و از خوردن غذاهايى كه ممكن است باعث سنگ‌سازى شوند پرهيز كنيد . بيش از نيمى از افرادى كه تحت درمان سنگ‌هاى كليه قرار مىگيرند ، در عرض حدود 7 سال ، دوباره به يك سنگ ديگر مبتلا

--> ( 1 ) . Cystine ( 2 ) . Custinuria ( 3 ) . Indinavir ( 4 ) . Lithotripsy